Polskie kino lat 1940s

W tej dekadzie Niemcy rozstrzeliwali, pacyfikowali, mordowali, przeprowadzali masowe egzekucje, tworzyli getta, w ramach odwetów zabijali jeszcze więcej, utworzono obóz koncentracyjny w Oświęcimiu, hitlerowcy utworzyli getto lubelskie, miał miejsce sowiecki nalot bombowy na Warszawę, NKWD likwidowało więźniów w Stryju, Brzeżanach i wielu innych miejscach, żołnierze Wehrmachtu pacyfikowali wsie, Niemcy wkroczyli do Lwowa, rozpoczął się pogrom Żydów lwowskich, później w Jedwabne, w obozie Auschwitz dokonano pierwszej masowej egzekucji z użyciem Cyklonu B, hitlerowcy rozstrzelali Żydów, w Generalnym Gubernatorstwie wprowadzono karę śmierci dla Żydów opuszczających teren getta i Polaków udzielających Żydom schronienia, strzelali, mordowali, uciekali z obozów koncentracyjnych, zamykali getta, rozstrzeliwali w akcie odwetu, za pomaganie Żydom albo i bez powodu, utworzono obóz zagłady w Treblince, zerwano niemiecki napis z pomnika Kopernika,

Papieża trzeba było błagać, by potępił mordowanie Polaków i Żydów, niemieccy żandarmi mordowali polskie rodziny za udzielanie pomocy Żydom i pacyfikowali polskie wsie (mordując Polaków i Ukraińców), hitlerowcy likwidowali getta żydowskie, Gwardia Ludowa dokonała zamachu na kino dla Niemców w Warszawie, powstańcy UPA dokonali masakry polskiej ludności w Parośli i na Wołyniu (z której przez ojca ocalony został Mirosław Hermaszewski, który później odbył lot w kosmos), polscy aktorzy występujący w nazistowskim filmie propagandowym skazani zostali na infamię i naganę, Hitler zalegalizował aborcję na polskich ziemiach i ogłosił Wojnę Totalną, w Warszawie miała miejsce akcja pod Arsenałem, Czesław Miłosz tworzy „Campo di Fiori” (pierwsze świadectwo zagłady Żydów w polskiej literaturze), Witold Pilecki uciekł z Auschwitz (aby opowiedzieć o tym, co tam się dzieje), Niemcy zburzyli Wielką Synagogę w Warszawie, amerykańskie bombowce zbombardowały porty w Gdańsku i Gdyni,

ZSRR przestał gadać z Polskim rządem o Katyniu (poproszono więc Czerwony Krzyż, żeby to wyjaśnił – jeszcze wcześniej Niemcy zaczęły tam prace ekshumacyjne), miało miejsce powstanie Warszawskie (po kapitulacji rozpoczęto systematyczne wyburzanie miasta, a potem Himmler wydał rozkaz całkowitego zburzenia), utworzono Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, wprowadzono wojenną cenzurę korespondencji i rozmów telefonicznych, podjęto decyzję o odbudowaniu Warszawy (zamiast przenieść stolicę – np. do Łodzi), w teatrze w Olsztynie wystawiono pierwsze przedstawienie w języku polskim, Prezydium Krajowej Rady Narodowej zniosło stan wojenny wprowadzony 1 września 1939 przez prezydenta Ignacego Mościckiego, jednostka Ludowego Wojska Polskiego (komunistycznej i propagandowej grupy) dokonała masakry ukraińskiej ludności Lachawy,

w Warszawie wznowił działalność Teatr Polski, prawnie zaczęła obowiązywać cesja polskich Kresów Wschodnich na rzecz Związku Radzieckiego, rozpoczęła się akcja wysiedlania ludności niemieckiej z terytorium Polski, wydano dekret, na mocy którego na własność państwa polskiego przeszły wszelkie majątki Rzeszy Niemieckiej i Wolnego Miasta Gdańska oraz ich obywateli, uruchomiono pierwsze połączenie promowe pomiędzy Gdynią a Trelleborgiem, MBP spaliło wieś Wąwolnica (Lubelszczyzna) z powodu wsparcia PSL przez jej mieszkańców, w Krakowie komunistyczne władze brutalnie stłumiły demonstrację przeprowadzoną w rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 maja, obecne nazwy oficjalnie zyskały m.in. Olsztyn (wcześniej Allenstein) czy Elbląg (uprzednio Elbing),

prezes Rady Ministrów zabronił produkcji gatunków wędlin uznanych za luksusowe, odbyło się referendum ludowe, sfałszowane przez władze komunistyczne (miało być sprawdzianem popularności rządzących krajem komunistów oraz przygotowaniem do fałszerstwa wyborów w 1947 roku), w Kielcach miał miejsce pogrom Żydów, została wprowadzona prewencyjna cenzura prasowa (został powołany Urząd Kontroli Prasy), wydano dekret o wyłączeniu ze społeczeństwa polskiego osób narodowości niemieckiej, odbyły się sfałszowane przez ówczesne władze wybory do Sejmu Ustawodawczego, sejm wybrał prezydenta, prezydent premiera, ogłoszono amnestię (na mocy której zwolniono ponad 26 tys. więźniów, ujawniło się wówczas ok. 30 tys. żołnierzy podziemia – którzy wkrótce ponownie trafili do więzień),

Polska Partia Robotnicza rozpoczęła „bitwą o handel” (zakładała ona silny rozwój handlu państwowego, znaczne ograniczenie handlu prywatnego oraz kontrolę cen, co doprowadziło to do trudności w zaopatrzeniu ludności w towary), Auschwitz-Birkenau, Majdanek, Stutthof i Łambinowice zostały uznane za pomniki męczeństwa narodu polskiego i innych narodów, w Łodzi uruchomiono Wyższą Szkołę Filmową, ludność Polski wyniosła 24 mln osób (1949), na zjeździe literatów w Szczecinie przyjęto za obowiązujący w literaturze tzw. socrealizm (inne środowiska twórcze także go później przyjęły: kompozytorzy, plastycy, filmowcy), sejm przyjął ustawę o likwidacji analfabetyzmu, zaczęto akcję przeglądu bibliotek (był już gotowy wykaz ksiąg „podlegających wycofaniu”), a w Wiśle odbył się Zjazd Filmowców, na którym przyjęto założenia twórczości filmowej zgodnej z linią polityczną PZPR. W 1945 roku działały 403 kina stałe (w 1949 – 575) i ich pojemność rzadko wynosiła poniżej 150 miejsc. Często dobijało do tysiąca.